Alıntı ve yabancı sözcüklerin yazımı

Romencede hem uyarlanmış alıntılar hem de yabancı kökenini hâlâ belli eden sözcükler kullanılır. Kaynak biçimin yazımı önemlidir, ancak Romence dil bilgisi de önem taşır: alıntı cins isim body (vücuda oturan bir giysi) belirli biçimde bodyul (söz konusu giysi) olurken kaynak ifade show çoğulda show-uri (şovlar) olur.

Alıntı bir sözcüğün nasıl yazılacağına nasıl karar verirsin?

Önce sözcüğün konumunu belirle, ardından DOOM3'teki güncel maddesini kontrol et: yabancı kaynak yazımı korunuyorsa onu değiştirme; Romencede kullanılan bir alıntı içinse sözlükte belirtilen tanımlığı, çoğulu ve büyük-küçük harf düzenini kullan.

1. Romencede kullanılan bir cins isim mi, yabancı bir özel ad mı, yoksa birden fazla sözcükten oluşan yabancı bir ifade mi yazdığını belirle. Bir kişi adını veya markayı, yerleşik yazımını kontrol etmeden sıradan bir cins isim gibi ele alma.
2. DOOM3'te madde başını, cinsiyeti, belirli biçimi, çoğulu, telaffuz notlarını ve varsa kullanım etiketini kontrol et. Yeni ya da moda bir alıntının sözlüğe alınmış olması, her bağlamda önerildiği anlamına gelmez.
3. Sözcük yeterince bütünleşmişse Romence dil bilgisi eklerini sözlükte gösterilen biçimde doğrudan bağla: bodyul (söz konusu giysi) ve bodyuri (bu tür giysiler) tek sözcük olarak yazılır.
4. Kaynak sözcüğün sonu kolayca bütünleşmiyorsa, yazım ile telaffuz uyuşmuyorsa ya da öğe bir kısaltma veya çok sözcüklü bir ifadeyse DOOM3'ün gösterdiği durumda Romence eki kısa çizgiden sonra yaz: show-uri (şovlar), CD-uri (CD'ler) ve fake news-uri (asılsız haberler).

Romence ekler ne zaman kısa çizgisiz bağlanır?

Alıntı sözcüğün son harfleri Romencede sıradan bir yazılı son gibi işlev görüyorsa belirli tanımlık eki -ul veya nötr çoğul eki -uri kısa çizgisiz bağlanır. Aşağıdaki örneklerde Romence i gibi telaffuz edilen y de buna dahildir.

Bu örnekler her yeni alıntıya uygulanabilecek üretken bir kural oluşturmaz. Son harf, bu harfin Romence telaffuzu, sözcüğün dil bilgisel davranışı ve sözlük maddesi birlikte önem taşır. Kaynak dil çoğul kullanıyor diye sözlükteki biçimin yerine o dilin çoğulunu getirme.

Alıntı bir sözcükte kısa çizgi ne zaman korunur?

Sözcüğün yabancı görünümlü sonu zor telaffuz ediliyor veya kolayca bütünleşmiyorsa, yazılış ile telaffuz uyuşmuyorsa ya da taban bir kısa biçim veya çok sözcüklü kaynak ifadeyse -ul ya da -uri çoğu zaman kısa çizgiyle ayrılır.

Büyük harflere ve Romence diakritiklere ne olur?

Romencede kullanılan cins isimler, eski alıntılar ya da yeni yabancı sözcükler olsalar da normalde küçük harfle yazılır: fairplay, kitsch ve fake news. Yabancı özel adlar, Müller, Washington ve New York örneklerinde olduğu gibi kaynak dildeki yerleşik büyük harflerini ve yazımını korur; bunların her biri açıkça yabancı addır, Romence bir cins isim değildir. Romence sözcüklerde ve uyarlanmış biçimlerde standart yazımın gerektirdiği yerlerde ă, â, î, ș, ve ț gibi Romence diakritikler kullanılmaya devam eder.

• Uyarlanmamış bir adın kaynak yazımını koru: tahmine dayalı bir Romence karşılık yerine Müller yaz. Yasal veya yerleşik bir kişi adı, Romence cins isimlerin genel yazımına uymayan bir biçimi koruyabilir.
• Sıradan bir alıntıyı yalnızca başka bir dilden geldiği için büyük harfle yazma: büyük harfli bir cins isim yerine un gest de fairplay (adil bir davranış) yaz.
• Çevresindeki Romence metinden veya uyarlanmış bir alıntıdan Romence diakritikleri çıkarma. Bir sözcüğün yabancı kökenli olması, Romence biçimindeki ă, â, î, ș, veya ț harflerini atlamak için gerekçe değildir.
• Her yabancı kaynak biçimi otomatik olarak Romenceleştirme. Bir ad, başlık, alıntı veya kaynak ifade özgün yazımıyla bilerek sunuluyorsa bu konumu belirt ve biçimi koru.

DOOM3'te yer almak kullanım düzeyi hakkında ne söyler?

DOOM3 güncel yazımı, telaffuzu, biçim bilgisini ve bazı kullanım kısıtlamalarını kaydeder; yabancı bir sözcüğün sözlüğe alınması, her metinde en iyi seçenek olduğu anlamına gelmez. Yeni bir alıntı teknoloji, iş dünyası, medya veya konuşma dilinde tanıdık olabilir; buna karşılık Romence bir eşdeğer, resmî ya da geniş bir okur kitlesine yönelik metinde daha açık kalabilir. Kullanım düzeyini doğru ile yanlış arasındaki basit bir karşıtlık olarak değil, okur kitlesine ve bağlama göre yapılan bir seçim olarak düşün.

Kaçınılacak hatalar

• DOOM3'teki güncel kalıba göre body-ul ve body-uri değil, bodyul ve bodyuri yaz.
• hobbyuri ve sprayuri sözcüklerinde çoğul ekini doğrudan bağla; cazip gelebilecek hobby-uri ve spray-uri biçimlerini kopyalama.
• show-uri, kitsch-uri ve fake news-uri biçimlerini sözlükteki kısa çizgilerle yaz; her alıntının doğrudan -uri eki aldığını varsayma.
• Kastedilen adlar bunlarsa Müller, Washington ve New York biçimlerini yabancı özel ad olarak koru; bunları küçük harfle yazma veya tahminle değiştirme.
• Yeni bir alıntının biçimini hatırlamıyorsan veya birden fazla kullanım varsa çoğul, tanımlık, telaffuz ya da kullanım etiketi uydurmak yerine DOOM3'ü kontrol et.