Romencede büyük harf kullanımı

Romencede cümlenin başında ve özel adlarda büyük harf kullanılır; ancak önemli görünen her kelime büyük harfle başlamaz. Özel ad olan România (Romanya) ile dil adı ya da sıfat olan română (Romence/Rumen) biçimlerini karşılaştır. Luni, Elena merge la București. (Pazartesi Elena Bükreş'e gidiyor.) cümlesinde Luni, Elena ve București farklı nedenlerle büyük harfle başlar.

Romencede ne zaman büyük harf kullanılır?

Bağımsız bir cümlenin ilk kelimesini ve yazım kuralı gereği özel adın parçası olan unsurları büyük harfle yaz; cümle içindeki sıradan kelimeler ise küçük harfle başlar.

Günlük hayatta hangi kelimeler küçük harfle yazılır?

Sıradan bir cümlenin içinde cins isimleri ve sıfatları, özel adın ya da ayrıca adlandırılmış bir ifadenin parçası olmadıkça küçük harfle yaz. Bu nedenle Romencede takvimle ilgili kelimeler, dil ve milliyet adları ile genel görev adları Türkçedeki alışkanlıklarla her zaman aynı biçimde yazılmaz.

Birden fazla kelimeden oluşan adlar nasıl yazılır?

Her kelimeyi otomatik olarak büyük harfle yazma. Önce ifadenin özel ad olup olmadığına karar ver, ardından o ad türünün düzenini izle: din, de ve a gibi bağlayıcı kelimeler çoğu zaman küçük harfle yazılırken adın parçası olan bir kelime büyük harfle başlayabilir.

• Bir kurum adının temel unsurlarını büyük harfle yaz: Ministerul Afacerilor Externe (Dışişleri Bakanlığı). Bu resmî ad düzenini ministrul afacerilor externe (dışişleri bakanı) gibi genel bir ifadeye uygulama.
• Bir coğrafi adın içindeki büyük harfleri koru: Europa de Est (Doğu Avrupa) ve Marea Neagră (Karadeniz). Genel anlamdaki bir ifade farklı yazılabilir: marea este calmă (deniz sakin).
• Kişi adının unsurlarını büyük harfle yaz: Mihai Eminescu. Sıradan bir cümlede adın önündeki unvan ya da rütbe genellikle küçük harfle başlar: domnul Eminescu (Bay Eminescu). Ancak resmî yazışmalarda Domnule Director (Sayın Müdür) kullanılabilir.
• Gramatica limbii române (Romence Dil Bilgisi) gibi bir eser adında ilk kelimeyi ve varsa içindeki özel adları büyük harfle yaz; önemli görünen her kelimeyi büyük harfle başlatma. Resmî belgeler, bayramlar ve adı olan bazı programlar kendilerine özgü bir düzen izleyebilir.

Resmî hitapta ne değişir?

Sıradan bir metinde kibar hitap zamiri dumneavoastră (siz) küçük harfle başlar. Mektup ya da resmî başvuruda saygı göstermek amacıyla Dumneavoastră yazılabilir; resmî hitap kalıplarında Domnule Președinte (Sayın Başkan) gibi bir unvan da büyük harfle başlayabilir. Bu bir nezaket kuralıdır; her cümlede bütün görev adlarını büyük harfle yazmak için gerekçe değildir.

Tarihler, bayramlar ve eser adları nasıl yazılır?

Sıradan bir tarihte gün ve ay adlarını küçük harfle yaz: luni, 15 ianuarie (15 Ocak Pazartesi). İfadenin tamamı bir bayramın ya da resmî anma gününün adıysa büyük harf kullan: Crăciunul, Anul Nou, Ziua Copilului ve Ziua Națională a României. Kitap, film ya da yazı adında İngilizce tarzı başlık düzeni yerine O scrisoare pierdută (Kayıp Bir Mektup) örneğindeki Romence düzeni izle.

Kaçınılacak hatalar

• Türkçedeki ya da başka dillerdeki büyük harf alışkanlıklarını Romenceye aktarma. Cümle ortasında gün, ay ve mevsim adlarını marți, în aprilie, vara biçiminde küçük harfle yaz.
• Romence bir eser adındaki her kelimeyi büyük harfle yazma. Amintiri din copilărie ve Gramatica limbii române adlarında, özel adın kuralı aksini gerektirmedikçe sıradan kelimeler küçük harfle kalır.
• Ülke adıyla dil adını ya da sıfatı karıştırma: România yaz, ancak limba română ve un film românesc biçimlerinde küçük harf kullan.
• Genel bir görev adını otomatik olarak büyük harfle yazma. Sıradan bir metinde Astăzi președintele a sosit (Bugün cumhurbaşkanı geldi.) yaz; yalnızca resmî hitap ya da resmî ad kuralı gerektiriyorsa büyük harf kullan.
• Bir harf büyüğe dönüştüğünde Romence diakritik işaretlerini koru: Școala începe luni. (Okul pazartesi başlıyor.) cümlesi düz S ile değil, büyük Ș ile başlar.